جایگاه تجربه در پارادایم کوهن
نویسندگان
چکیده
بر اساس روش تاریخی کوهن اکتشاف و دادهی تجربی در تحقق پارادایم علمی و توسعهی علمی عادی نقشی قاطع ندارند. اکتشاف رویدادی فردی و دفعی نیست. بلکه میراثی جمعی است که از اختراع جدا نیست. دادهی تجربی نیز مانند اکتشاف متأثر از پارادایم و آموزش جمعی است. از سوی دیگر کوهن تعین نظریه به واسطهی تجربه را ناممکن می داند و استدلال می کند که برای تبیین هر مشاهده ای نظریه های متعددی قابل فرض است که همگی به یک اندازه با آن سازگارند. ولی خواهیم دید که اگر مشاهده متأثر از نظریهی خاصی باشد، آنگاه نمی تواند به طور همزمان با نظریه های رقیب سازگار باشد. در نهایت اینکه کوهن پارادایم را پیش شرط ادراک می داند و تمایز مشاهده- نظریه و تمایز اکتشاف- اختراع را انکار می کند، زمینه ساز نوعی نسبی گرایی است که تا حوزهی وجود شناسی امتداد دارد.
منابع مشابه
پیشرفت علم در پارادایم کوهن
کوهن پیشرفت علم را بدون استفاده از مفهوم صدق یا تقرب به صدق تبیین می کند. او با این تلقی رایج موافق نیست که انباشت نظریه های تأیید شده عامل پیشرفت علم است. انقلاب علمی در نظام فکری او گسستی است که باعث پیدایش پارادایمی قیاس ناپذیر است. یک پارادایم امکان پژوهش در مسائل تخصصی و جزئی را فراهم می کند و در حل مسائل درونی خود رو به پیشرفت است. توافق دانشمندان بر معیارهای ارزیابی نیز باور به پیشرفت را...
متن کاملنقد کوهن بر تجربه گرایی
فلسفة علم کوهن را آغاز دورة پساپوزیتیویستی دانسته اند. در این نوشتار با مرور نقدهای کوهن بر تجربه گرایی خواهیم دید او در این نقدها با تضعیف نقش معرفتی و توجیهی تجربه باعث تقویت نسبی گرایی و بسط آن به حوزة علوم طبیعی می شود. با این که کوهن نقدهایی جدی بر حلقة وین دارد، اما هم زمان برخی از اصول پوزیتیویستی آن ها را حفظ می کند؛ لذا برخی از مفسران کوهن نسبی گرایی را نتیجة منطقی اصول پوزیتیویستی می ...
متن کاملکتابداری و اطلاعرسانی و مفهوم پارادایم در فلسفه علم توماس کوهن
Purpose: The present work aimed to find out if the concept of paradigm in Tomas Kuhn’s Philosophy has any equivalents in the area of Library and Information Science (LIS). Methodology: After a comprehensive study of the book “The Structure of Scientific Revolutions”, especially the concept of paradigm in it, the LIS related theories are critically investigated and recommendations on the necess...
متن کاملپارادایم و تأثیر آن در علوم سیاسی، با نگاهی به آرای کوهن
در این مقاله برآنیم تا به تأثیر پارادایم کوهن در علوم سیاسی بپردازیم. کوهن، با مطرحکردن پارادایم بهمنزلة باورها و ارزشهایی که اعضای جامعة علمی در آن با یکدیگر شریکاند و نیز در حکم سرمشقی که به حل معماها میپردازد، به نقد دیدگاههای رقیب، یعنی اثباتگرایی و تجربهگرایی، پرداخته است. از سوی دیگر، اندیشمندان علوم سیاسی، با استفاده از پارادایمِ کوهنی، اولاً به پراکندگی مطالعات و فقدان یک پارادایم...
متن کاملمنابع من
با ذخیره ی این منبع در منابع من، دسترسی به آن را برای استفاده های بعدی آسان تر کنید
عنوان ژورنال:
مجله پژوهشهای فلسفی دانشگاه تبریزناشر: دانشگاه تبریز
ISSN 2251-7960
دوره 8
شماره 15 2015
کلمات کلیدی
میزبانی شده توسط پلتفرم ابری doprax.com
copyright © 2015-2023